नवलपरासी,२७ असोज
जिल्लाको रामग्राम नगरपालिका–१२, कुनवारमा सञ्चालित पाल्ही भगवती कृषि फर्म व्यावसायिक च्याउ खेतीको सफल उदाहरण बनेको छ। फर्मले मासिक करिब २० टन डल्ले गोब्रे च्याउ उत्पादन गर्दै आएको छ। स्थानीयस्तरमा उत्पादन गरिएको च्याउ नेपालका विभिन्न सहर तथा बजारमा पुग्न थालेपछि फर्मले आफ्नो छुट्टै पहिचान स्थापित गरेको छ। च्याउ उत्पादनसँगै फर्मले करिब १०० जनालाई रोजगारीसमेत प्रदान गरेको छ।
फर्मका सञ्चालक नरेश जैसवालका अनुसार पाल्ही भगवती कृषि फर्ममा उत्पादन हुने च्याउ काठमाडौंलगायत देशका विभिन्न सहर तथा बजारमा बिक्रीका लागि पठाइने गरिएको छ। बजारमा च्याउको माग रहेकाले उत्पादित च्याउ बिक्री गर्न समस्या नभएको उनले बताए । स्थानीयस्तरमै व्यावसायिक कृषि उत्पादनलाई प्राथमिकता दिँदै च्याउ खेती सुरु गरिएको र अहिले उत्पादनलाई नियमित रूपमा अगाडि बढाइएको जैसवालको भनाइ छ । गुणस्तरीय च्याउ उत्पादनमा ध्यान दिँदै उपभोक्ताको मागअनुसार बजारमा आपूर्ति गर्ने प्रयास भइरहेको जानकारी उनले गराएका थिए । “हामीले उत्पादन गर्ने च्याउ राम्रो र गुणस्तरीय छ । उपभोक्ताले पनि रुचाएकामा उत्पादन भएको च्याउ काठमाडौं लगायत नेपालका विभिन्न सहरका बजारमा जाने गरेको छ,” सञ्चालक जैसवालले भने ।
फर्मबाट मासिक करिब २० टन च्याउ उत्पादन हुनु व्यावसायिक कृषि क्षेत्रमा उल्लेखनीय उपलब्धि हो । स्थानीय क्षेत्रमा उत्पादन भएको कृषि उपजलाई ठूला सहरका बजारसम्म पु¥याउन सके किसान तथा कृषि उद्यमीका लागि नयाँ अवसर सिर्जना हुन सक्ने यसले देखाएको छ ।
१०० जनालाई रोजगारी
पाल्ही भगवती कृषि फर्मले च्याउ उत्पादनमार्फत करिब १०० जनालाई रोजगारी दिएको सञ्चालक जैसवालले बताए । कृषि क्षेत्रमा व्यावसायिक लगानी विस्तार हुँदा स्थानीय नागरिकले रोजगारीको अवसर पाउने र आम्दानीको स्रोतसमेत बढ्ने उहाँको भनाइ छ । च्याउ खेतीमा उत्पादन व्यवस्थापन, हेरचाह, टिपाइ, प्याकेजिङ तथा बजारमा पठाउने प्रक्रियामा श्रम आवश्यक पर्ने भएकाले यस क्षेत्रमा रोजगारीको सम्भावना रहेको छ। स्थानीयस्तरमा सञ्चालन हुने यस्ता कृषि उद्यमले रोजगारी सिर्जना गर्नुका साथै कृषि उत्पादनलाई व्यावसायिक स्वरूप दिन सहयोग पु¥याउन सक्छन् ।
समस्यासँग जुध्दै उत्पादनमा निरन्तरता
व्यावसायिक च्याउ खेती सञ्चालन गर्दा विभिन्न समस्या आउने गरे पनि तिनको समाधान गर्दै उत्पादनलाई निरन्तरता दिइरहेको सञ्चालक जैसवालले बताए । अनुभव बढ्दै जाँदा उत्पादन व्यवस्थापनमा सहजता आएको उनको भनाइ छ । समान्य कमजोरी हुदा अघिल्लो महिना डेढ करोडको नोक्सानी ब्यहोर्न परेको उनको भनाई थियो । च्याउ खेतीमा गुणस्तर कायम राख्नु, उत्पादनको उचित व्यवस्थापन गर्नु र बजारको मागअनुसार आपूर्ति मिलाउनु महत्त्वपूर्ण पक्ष हुन् । पाल्ही भगवती कृषि फर्मले उत्पादन र बजारीकरणलाई सँगसँगै अगाडि बढाउँदै आएको छ । फर्मले उत्पादन गरेको च्याउ विभिन्न सहरका बजारमा पुग्नुले स्थानीय कृषि उत्पादनको बजार विस्तारमा सम्भावना देखाएको छ। बजारमा माग कायम रहेकाले उत्पादन बिक्रीका लागि विशेष समस्या नरहेको जैसवालले जनाए ।
स्थानीय कृषि उद्यमको सम्भावना
रामग्राम नगरपालिका–१२, कुनवारमा सञ्चालित पाल्ही भगवती कृषि फर्मले व्यावसायिक च्याउ खेतीमार्फत स्थानीय कृषि उद्यमको सम्भावना उजागर गरेको छ । मासिक २० टन उत्पादन र करिब १०० जनालाई रोजगारी प्रदान गर्ने गतिविधिले कृषि क्षेत्रलाई उत्पादन र रोजगारीसँग जोड्न सकिने देखाएको छ । कृषि उत्पादनलाई स्थानीय बजारमा मात्र सीमित नराखी काठमाडौंलगायत देशका विभिन्न सहरसम्म पु¥याउन सके उद्यमको विस्तार र रोजगारी सिर्जनामा थप योगदान पुग्न सक्छ । पाल्ही भगवती कृषि फर्मको अनुभवले व्यावसायिक च्याउ खेती स्थानीय अर्थतन्त्रलाई चलायमान बनाउने एउटा सम्भावनायुक्त माध्यम हुन सक्ने संकेत गरेको छ । स्थानीयस्तरमा कृषि उद्यमको विकास, रोजगारी सिर्जना र बजारमुखी उत्पादनलाई प्रोत्साहन गर्न सके यस्ता व्यवसायले कृषि क्षेत्रमा आत्मनिर्भरता बढाउनसमेत सहयोग पु¥याउन सक्छन् ।